Teken zijn kleine beestjes. Ze lijken op spinnetjes. Teken kunnen mensen en dieren bijten. Ze zuigen zich vast in de huid.

Je kunt deze folder over Tekenbeten hier ook als pdf downloaden.

twee teken op een duimnagelTeken zuigen bloed op en worden na een paar dagen groter. Ze zien er dan uit als een bruin of grijs bolletje, zo groot als een erwt. De meeste mensen worden gebeten tussen maart en oktober.

Teken kunnen ziektes overbrengen, zoals de ziekte van Lyme en teken-encefalitis (TBE). Daarom is het belangrijk je goed tegen tekenbeten te beschermen.

Waar zitten teken?

Teken leven:

  • in je tuin
  • in het park
  • op de hei
  • in het bos
  • in de duinen

Teken leven laag bij de grond. Ze zitten in struiken, tussen bladeren op de grond en ook op hoog gras.

Werk je veel in het groen? Ben je veel in in de tuin, het park of de natuur? Dan is de kans op tekenbeten groter. Spelen kinderen veel buiten? Dan hebben zij ook meer kans op tekenbeten.

1. Beschermen tegen tekenbeten

Ben je veel in het groen? Dan kun je het volgende doen:

  • Blijf zoveel mogelijk op de paden. Blijf weg bij plekken waar veel planten, hoog gras en struiken dicht op elkaar staan.
  • Draag dichte schoenen, lange mouwen en een lange broek.
  • Stop de pijpen van je broek in je sokken.
  • Op lichte kleding kun je teken beter zien.
  • Smeer de huid die niet bedekt is in met een middel tegen insecten waar DEET in zit.
  • Bedek eventueel het hoofd van kinderen met een pet

tekening van man voor spiegel2. Controleer op tekenbeten

Ben je in het groen geweest? Controleer dan je lichaam en je kleren op teken.

Teken kunnen zich overal op het lichaam vastbijten. Ze zitten het liefst in liezen, holte van de knieën, oksels of tussen de billen. Ook bij randen van het ondergoed, achter de oren en in de nek waar het haar begint.

Teken zijn erg kleintekenklein

Controleer goed want teken zijn bijna niet te zien.
Je kunt een vergrootglas gebruiken. Laat iemand anders kijken op plekken die je niet goed kunt zien. Je kunt ook een spiegel gebruiken.
Krijg je de teken niet uit je kleren? Was de kleren dan op 60 graden. Je kunt ze ook 15 minuten in de wasdroger doen op een hoge temperatuur.

Haal teken snel weg

Hoe langer de teek in de huid zit, hoe groter de kans dat hij je besmet. Doe niets op de teek voor je hem weghaalt. Ook geen alcohol, jodium, olie of een watje met zeep. tekenhoeweg

Hoe haal je de teek weg?

  • Pak een puntig pincet. Pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid bij de kop vast. Trek de teek er langzaam uit. Als een stukje van de kop blijft zitten is dat niet erg. Gebruik je een ander apparaat om teken weg te halen? Kijk dan goed in de gebruiksaanwijzing.
  • Doe daarna jodium op het wondje.
  • Schrijf op wanneer en op welke plek van de huid je door een teek gebeten bent.

Teken kunnen ziektes overbrengen, zoals de ziekte van Lyme en TBE.

Ziekte van Lyme

Ongeveer 1 op de 5 teken is besmet met de lyme-bacterie. Elk jaar worden meer dan 1 miljoen mensen door een teek gebeten. Niet iedereen krijgt na een beet een rode ring of vlek op de huid. Dat is maar 1 op de 50 mensen. Ongeveer 1 op de 500 mensen krijgt na een tekenbeet ernstigere klachten.

De ziekte van Lyme is te behandelen met medicijnen. Een arts schrijft dan een recept voor antibiotica. Het is belangrijk dat iemand met de klachten van de ziekte van Lyme naar de huisarts gaat. Hoe sneller er behandeld wordt, hoe beter de behandeling lukt.

De klachten bij de ziekte van Lyme kunnen zijn:

  • een rode vlek of ring om de plek van de beet
  • spierpijn
  • pijn in de gewrichten
  • koorts
  • klachten van de zenuwen: zoals zenuwpijn of minder kracht in arm of been. Ook kunnen bijvoorbeeld spieren in het gezicht verlamd raken.

De klachten kun je na enkele dagen of weken krijgen. Soms pas na 3 maanden. Niet iedereen met de ziekte van Lyme heeft een rode ring of vlek om de beet gehad.

Teken-encefalitis (TBE)

Teken kunnen teken-encefalitis (TBE) overbrengen. In Nederland gebeurt dit nog maar weinig. Op de Sallandse en Utrechtse Heuvelrug zijn een paar teken gevonden die het virus bij zich hebben. De kans op een besmetting is klein.

Word je gebeten door een teek met TBE, dan krijg je meestal geen klachten. Als je wel ziek wordt, dan kun je het gevoel hebben dat je griep krijgt. Soms kun je er erg ziek van worden. Je kunt dan bijvoorbeeld een hersenvliesontsteking krijgen.

Inenting

Er is een inenting tegen teken-encefalitis. Deze inenting kan beschermen als je op reis gaat naar een gebied waar tekenencefalitis veel voorkomt. Bijvoorbeeld in delen van Midden- en Oost-Europa. Voor Nederland is inenting tegen TBE niet nodig.

Tekenbeet in het buitenland

Ben je in het buitenland door een teek gebeten? En krijg je een rode ring of andere klachten na een tekenbeet? Ga dan direct naar een arts. Ook als je nog in het buitenland bent.

Dus:

Beschermen, controleren, verwijderen en blijven opletten.

Heb je nog vragen?

Neem dan contact op met het team Infectieziekten.

Meer informatie